ซูเราะฮ์อัลมาอิดะฮ์
المائدة
ตอนที่ 4 · อายะฮ์ 6 · การอาบน้ำละหมาด (วุฎูอ์) การฆุสล์ และตะยัมมุม
ส่วนที่ 4 อายะฮ์ 6 (ตอนต้น) : การอาบน้ำละหมาด (วุฎูอ์)
5 · ซูเราะฮ์อัลมาอิดะฮ์ — อายะฮ์ 6
- يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِذَا قُمْتُمْ إِلَى الصَّلَاةِ فَاغْسِلُوا وُجُوهَكُمْ وَأَيْدِيَكُمْ إِلَى الْمَرَافِقِ وَامْسَحُوا بِرُءُوسِكُمْ وَأَرْجُلَكُمْ إِلَى الْكَعْبَيْنِ وَإِن كُنتُمْ جُنُبًا فَاطَّهَّرُوا وَإِن كُنتُم مَّرْضَىٰ أَوْ عَلَىٰ سَفَرٍ أَوْ جَاءَ أَحَدٌ مِّنكُم مِّنَ الْغَائِطِ أَوْ لَامَسْتُمُ النِّسَاءَ فَلَمْ تَجِدُوا مَاءً فَتَيَمَّمُوا صَعِيدًا طَيِّبًا فَامْسَحُوا بِوُجُوهِكُمْ وَأَيْدِيكُم مِّنْهُ مَا يُرِيدُ اللَّهُ لِيَجْعَلَ عَلَيْكُم مِّنْ حَرَجٍ وَلَٰكِن يُرِيدُ لِيُطَهِّرَكُمْ وَلِيُتِمَّ نِعْمَتَهُ عَلَيْكُمْ لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ ยา อัยยุฮัลละซีนะ อามะนู อิซา กุมตุม อิลัศเศาะลาติ ฟัฆสิลู วุญูฮะกุม วะอัยดิยะกุม อิลัลมะรอฟิก วัมสะหู บิรุอูสิกุม วะอัรฺญุละกุม อิลัลกะอ์บัยน์ วะอิน กุนตุม ญุนุบัน ฟัฏเฏาะฮะรู วะอิน กุนตุม มัรฎอ เอา อะลา สะฟะริน เอา ญาอะ อะหะดุน มินกุม มินัลฆออิฏ เอา ลามัสตุมุนนิสาอะ ฟะลัม ตะญิดู มาอัน ฟะตะยัมมะมู เศาะอีดัน ฏ็อยยิบัน ฟัมสะหู บิวุญูฮิกุม วะอัยดีกุม มินฮ์ มา ยุรีดุลลอฮุ ลิยัจญอะละ อะลัยกุม มิน หะร็อจญ์ วะลากิน ยุรีดุ ลิยุฏ็อฮฮิเราะกุม วะลิยุติมมะ นิอ์มะตะฮู อะลัยกุม ละอัลละกุม ตัชกุรูน โอ้บรรดาผู้ศรัทธา เมื่อพวกเจ้าจะลุกขึ้นไปละหมาด (ในสภาพมีหะดัษ) ก็จงล้างใบหน้าของพวกเจ้า และมือของพวกเจ้าจนถึงข้อศอก และจงลูบศีรษะของพวกเจ้า และ (ล้าง) เท้าของพวกเจ้าจนถึงตาตุ่มทั้งสอง และหากพวกเจ้ามีญะนาบะฮ์ (หะดัษใหญ่) ก็จงชำระร่างกายให้สะอาด (ฆุสล์) และหากพวกเจ้าป่วย หรืออยู่ในการเดินทาง หรือคนหนึ่งคนใดในหมู่พวกเจ้ามาจากการถ่ายทุกข์ หรือได้สัมผัส (ร่วมหลับนอนกับ) ผู้หญิง แล้วพวกเจ้าไม่พบน้ำ ก็จงทำตะยัมมุมด้วยฝุ่นดินที่สะอาด แล้วจงลูบใบหน้าของพวกเจ้าและมือของพวกเจ้าด้วยมัน อัลลอฮ์มิได้ทรงประสงค์จะให้มีความลำบากใดๆ แก่พวกเจ้า แต่ทว่าพระองค์ทรงประสงค์จะให้พวกเจ้าสะอาดบริสุทธิ์ และเพื่อทรงให้ความโปรดปรานของพระองค์ครบถ้วนแก่พวกเจ้า เพื่อว่าพวกเจ้าจักขอบคุณ
อายะฮ์นี้คือ อายะฮ์แม่บทของการอาบน้ำละหมาด (วุฎูอ์) — “อิซา กุมตุม อิลัศเศาะลาติ” หมายถึง เมื่อจะละหมาดโดยมีหะดัษ (เสียน้ำละหมาด) · กำหนด ฟัรฎู (สิ่งบังคับ) ของวุฎูอ์ 4 ประการ ตามลำดับในอายะฮ์:
- ล้างใบหน้า (ทั่วทั้งหน้า)
- ล้างมือทั้งสองถึงข้อศอก
- ลูบศีรษะ
- ล้างเท้าทั้งสองถึงตาตุ่ม
ข้อวินิจฉัยสำคัญ: คำว่า “อัรฺญุละกุม” (เท้า) ในกิรออะฮ์หลักเป็น นัศบ์ (ล้าง) ตามการอ่านของญุมฮูร — อะฮ์ลุซซุนนะฮ์จึงถือว่า ต้องล้างเท้า (มิใช่เพียงลูบ) ตามการปฏิบัติที่มุตะวาติรของท่านนบี ﷺ · และแนะนำให้ กล่าวบิสมิลลาฮ์ก่อนวุฎูอ์ และ เนียต (ตั้งเจตนา) เพราะ “การงานขึ้นอยู่กับเจตนา”
ต้นฉบับอาหรับ
«لا تُقبَلُ صلاةُ مَن أحدَثَ حتى يتوضَّأَ».
ท่านนบี ﷺ กล่าวว่า «การละหมาดของผู้ที่มีหะดัษ (เสียน้ำละหมาด) จะไม่ถูกตอบรับ จนกว่าเขาจะอาบน้ำละหมาด (ใหม่)»
อายะฮ์ 6 (ตอนท้าย) : การฆุสล์ ตะยัมมุม และความง่ายของบทบัญญัติ
การฆุสล์ (ชำระทั้งร่าง): หากมี ญะนาบะฮ์ (หะดัษใหญ่ เช่นหลังร่วมหลับนอนหรือหลังฝันเปียก) ต้อง “ฟัฏเฏาะฮะรู” (ชำระร่างกายทั้งหมดให้สะอาด — ฆุสล์) ก่อนละหมาด
ตะยัมมุม (ทดแทนด้วยฝุ่นดิน): สำหรับผู้ที่ ป่วย · เดินทาง · ถ่ายทุกข์ · หรือร่วมหลับนอน แล้ว ไม่พบน้ำ (หรือใช้น้ำไม่ได้) — ให้ ตะยัมมุมด้วยฝุ่นดินสะอาด ลูบใบหน้าและมือทั้งสอง · (เช่นเดียวกับที่บัญญัติในอันนิสาอ์ 4:43)
หัวใจของอายะฮ์ — ความง่ายและความเมตตา: “มา ยุรีดุลลอฮุ ลิยัจญอะละ อะลัยกุม มิน หะร็อจญ์” (อัลลอฮ์มิได้ทรงประสงค์จะให้มีความลำบากแก่พวกเจ้า) แต่ทรงประสงค์จะ ชำระพวกเจ้าให้บริสุทธิ์ และให้ความโปรดปรานครบถ้วน เพื่อพวกเจ้าจะขอบคุณ · ตะยัมมุมจึงเป็นเครื่องสะท้อนว่าบทบัญญัติอิสลามตั้งอยู่บน ความง่าย (ตัยซีร) มิใช่ความลำบาก
ต้นฉบับอาหรับ
عن عمارِ بنِ ياسرٍ ﵄؛ أن النبيَّ ﷺ قال له: «إنما كان يكفيك أن تقولَ بيدَيْك هكذا»، ثم ضرب بيدَيْه الأرضَ ضربةً واحدةً، ثم مسح الشِّمالَ على اليمينِ وظاهرَ كفَّيْه ووجهَه.
จากอัมมาร อิบนุยาสิร ﵄ ว่า ท่านนบี ﷺ กล่าวแก่เขา (เมื่อเขาเข้าใจผิดว่าต้องกลิ้งตัวบนดินเพื่อตะยัมมุมแทนฆุสล์) ว่า «เพียงพอแล้วสำหรับท่านที่จะทำด้วยมือทั้งสองเช่นนี้» แล้วท่าน ตบมือทั้งสองลงบนพื้นดินครั้งเดียว จากนั้นลูบมือซ้ายบนมือขวา (และหลังมือทั้งสอง) และลูบใบหน้าของท่าน